Martina & František Duda / Słowacja

František zwany Ferko i Martina, o której mówi się zdrobniale Martinka, to dwoje niezwykłych romskich artystów ze Słowacji.

Niewidomi siostra i brat, zmuszeni przez choroby do poruszania się na wózkach inwalidzkich, są przykładem tego, jak mimo ciężkich doświadczeń życiowych odnaleźć radość w muzyce i dzielić się nią ze słuchaczami.

Nauczyli się śpiewać od babci. Mieszkają w rodzinnej wsi Sol, kilka kilometrów od Vranova nad Topľou, i są ulubieńcami lokalnej społeczności. Mają w repertuarze kilkaset romskich piosenek. František mówi: „Są ludzie, którzy są w gorszej sytuacji niż my, którzy nie mają rąk i nóg. Więc chcemy im pokazać naszą siłę”. Jego siostra dodaje: „Chcemy im pokazać, że nadzieja nie umiera”.

Dudom poświęcony został film Cristiano Bertiego „Lety”. Ukazywał on podróż rodzeństwa z rodzinnego miasta we wschodniej Słowacji do czeskiej miejscowości Lety. Podróż stała się okazją do rozmowy o doświadczeniach i uczuciach obojga artystów.

Wiele uwagi ich twórczości poświęciła etnografka Janka Belišová. To ona odkryła nieznanych nikomu wcześniej artystów. Mówi o nich: „Dzięki temu, że nie widzą, nie są zepsuci przez świat. Z ich śpiewu bije czystość, szczerość, ale także radość. Mają silną charyzmę”.

 

Najczęściej wykonują piosenki a cappella, Martina śpiewa główną melodię, a Ferko ustami imituje brzmienie gitary, wybijając rytm swymi dłońmi. Ich piosenki znalazły się na dwóch albumach z serii „Phurikane Gila”.

Członkowie:
Martina Duda
- śpiew
František Duda - śpiew

Artyści wystąpili na Festiwalu w 2015 roku.

© Rozstaje: u Zbiegu Kultur i Tradycji. Stowarzyszenie. | 2020